Reklam Çevirilerinin Zorlukları

Reklam Endüstrisindeki Çeviri Zorlukları

Reklamcılık tam bir kelime oyunu işidir, ve bir reklam için çekici sloganlar yazmak reklam yazarının en zor işidir. Her bir hecenin ve kelimenin  kendine özgü bir anlamı vardır. İş bir de bunu çevirmeye gelince karşılaşılan zorlukları siz düşünün.

Reklamcılık Çevirisinin Doğuşu

Sınır ötesi ticaret ortaya çıktığından beri her şey fazlasıyla yolundaydı. Ancak insanın seyahat isteği daha da güçlendiğinde, gittiği yerlerde insanların farklı bir dil öğrendiğini fark etti. Dünyanın ilk uluslar arası tüccarı böylelikle yeni dilden parçaları bir araya getirerek ilk çift dilli ticaret tabelasını meydana getirdi.

Böylelikle ilk sınır ötesi çekişme başlamış oldu. Çünkü yapmış olduğu “Karını benim Prensesim Yapilkel tercümesi tamamen bir yanlış anlaşılmaya neden olmuştu.

Bu olay tüm çeviri endüstrisini harekete geçirmiştir. Google da aramaya kalkarsanız bulamayabilirsiniz çünkü bunu biz uydurduk; ancak burada üzerinde durulması gereken nokta şu ki reklamcılıkta yapılan yanlış çeviri çok ciddi bir sorun olmuştur ve olmaya devam etmektedir. Aynı kelimelerin farklı kültürlerde farklı anlamalara gelebileceğini düşünmeyen bazı firmaların reklamlarında bu tarz kelimelerin kullanılmasından dolayı ciddi sorunlar yaşanmıştır.

Detaylara verilecek ufacık bir önem ve dikkat bu tür durumların önüne geçilmesine yardımcı olabilir. ancak asıl zorluk kültürel veya etnik olarak bir konseptte tek olan bir kelimenin diğer dile aynı duyguların muhafaza edilerek taşınmasıdır. Her zaman her şey anlam demek değildir; bazen doğruluğu yakalamak için gerçekliği kurban etmek zorunda kalabilirsiniz. Reklam endüstrisinde çalışan profesyonel çevirmenlerin uğraştığı konu da budur.

İsterseniz şimdi reklam çevirisindeki zorluklara şöyle bir göz atalım:

Özlü Sözler

Özlü sözler çoğu zaman kültürel özellik taşıyabilir. Peki, bunları nasıl çevireceğiz? Bir dildeki bir özlü söz başka bir dile çevrilirken anlam karmaşası yaşanabilir. Bu karmaşanın önüne geçebilmek için tercüma ya da tercüme bürosu sözün sahibi hakkında azda olsa fikir sahibi olmalıdır. Özlü sözü söyleyen kişinin kişiliği,politik düşüncesi,hayata bakış açısı vb. konular sözün esas çevirisini yapmak adına önemli sonuçlar doğurur. Ancak bazı durumlarda sözün sahibi belli değildir yani anonim özlü sözleri çevirmeniz gerektği durumlar da olabilir. Bu durumda da dikkat edilmesi gereken temek konu sözün kullanım alanları olmalıdır. Bu söz daha önce nerelerde kullanıldı ? Kullanıldığında ne tür tepkiler ile karşılaştı ? Hangi konular konuşulurken özellikle kullanılıyor? vb. sorular ile doğru çeviri yakalanabilir.

Kelime oyunları

Kelime oyunları sloganlardan daha zorlayıcı olabilir. kelime oyunlarının etkinliği çoğunlukla dolambaçlı yollardan yapılan anlatımlara dayanır ve imalar içerir. Anadili o dil olan kişiler bile bazen anlayamazlar. Böyle bir durumda bir başka kültürden gelen birinden bunu anlamasını nasıl bekleriz? İşte bu da bir tür virüstür.

Sloganlar

Sloganlar duyguların ifade edilebilmesi için iyi bir yol olabilir ancak başka bir dile çoğu başarısızlıkla sonuçlanır. Önemli olan anlamı vermek, duyguları karşı tarafa geçirebilmektir. Sloganlarda kullanılan kelimelere yüklenen anlam yükü çevrildiğinde aynı anlamı slogana yüklemeyebiliyor. Aynı zamanda slogan tercümesi yapılırken sloganın hangi kesimlere hitap ettiği (çocuk-yetişkin-yaşlı, bay-bayan, işçi-doktor-öğretmen vb.) de çok önemlidir. Tercüme büroları slogan çevirisi yaparken hedef ve kaynak dilin kültürüne hakim olmalıdır.

Bire Bir Çevirinin yapılamadığı yerlerde Metnin Farklı Bir Kültüre Göre Uyarlanması

Çevirinin bire bir yapılamadığı durumlarda metin farklı bir kültüre göre uyarlanır. Bu yöntem kültürün ve konuşma dilinin gizlice devreye girdiği yerlerde çok kullanışlıdır. Buradaki mantık şudur; hedef metinde duyguları aynen vermeye çalışın ve etki derinliğini koruyun.

Bir metni farklı bir kültüre uyarlamak zor bir iştir. Çeviri yaparken aynı anlama gelen kelimeleri seçerek o metni farklı bir kültüre uyarlayabiliriz.

Profesyonel bir çevirmen  bir kelimenin veya cümlenin gerçek anlamını yakalamak istiyorsa o dilin tarihini ve insanlarının psikolojisini de bilmelidir. Böylelikle doğru kelimeyi kullanabilir. Bağlama uygun tek bir doğru kelimenin bulunabilmesi tamamen kültürle alakalıdır. Bu da reklam endüstrisindeki gerçek çeviri zorluğudur.

Posted in: